طوفان ذهنی یا طوفان فکر چیست؟

جلسه تکنیک کاربردی طوفان ذهنی

تکنیک طوفان ذهنی یا طوفان فکری چیست؟

تکنیک طوفان ذهنی Brainstorming  ، روشی اثربخش و خلاق در رویارویی با مسائل پیچیده 

 روش طوفان ذهنی یک روش برای برانگیختن خلاقیت و افزایش بعد شناختی هوش هیجانی در یک گروه ‌است که برای تولید تعداد زیادی ایده در مورد یک مسئله به کار می‌رود. چهار دستور اساسی که باید در طوفان فکری رعایت شود به شرح زیر است.

رعایت این دستورات در روش طوفان ذهنی ، منجر به هم‌افزایی در گروه می‌شود که باعث بروز خلاقیت در اعضای گروه می‌شود. بر این اساس، محدودیتی برای مطرح کردن ایده‌ها وجود نخواهد داشت و طی یک فرآیند طبیعی و بدون دخالت بیرونی، جمع به ایده‌های بهتر دست خواهد یافت.

دستور ۱ طوفان ذهنی

 تمرکز بر کمیت

 هرچه تعداد ایده‌هایی که تولید می‌شوند بیشتر باشد، احتمال دست یافتن به یک راه‌حل اساسی و اثربخش بیشتر است.

دستور ۲ طوفان ذهنی

 اجتناب از انتقاد

اگر در مواجهۀ اولیه با یک ایده، به جای انتقاد از آن، به توسعه و بهبود آن فکر کنیم، یک جو مناسب برای تولید ایده‌های غیرمعمول فراهم می‌شود. و همچنین باعث باز شدن فکر افرادمی شود و استفاده از این متد سبب ایجاد دامنه زیادی از راه حل‌های باورنکردنی می‌شود.

دستور ۳ طوفان ذهنی

استقبال از ایده‌های غیرمعمول

 ممکن است ایده‌های غیرمعمول رویکردهای جدیدی را به مسئله فراهم کنند و منجر به راه‌حل‌های بهتری نسبت به ایده‌های معمول شوند.

دستور ۴ طوفان ذهنی

ترکیب و بهبود ایده‌ها

 می‌توان با ترکیب دو ایدۀ خوب، به ایده‌ای بهتر رسید که از هر دو ایدۀ قبلی کاملتر باشد.

جلسه برای اجرای تکنیک طوفان ذهنی
جلسه برای اجرای تکنیک طوفان ذهنی

     کاربرد و اهداف طوفان ذهنی :

  • توانمندسازی نیروی انسانی و آموزش
  • اولویت‌بندی مسائل و مشکلات (افزایش تولید، کاهش هزینه‌ها، افزایش کیفیت، انگیزه، فروش و…)
  • انتخاب بهترین راه حل
  • افزایش قدرت ابتکار و خلاقیت در نیروی انسانی
  • افزایش انگیزه در کارکنان
  • ایجاد کار تیمی و مدیریت مشارکتی
  • به دست آوردن ایده‌های بزرگ

 ذهن متفکر گروهی و نحوه عملکرد آن:

ذهن متفکر گروهی گنجینه‌ای بی‌شکل و بیکرانی از ارتعاشات ذهنی است. دانشمندان ثابت کرده‌اند که حتی کوچکترین ذرات چیزی نیستند جز مجموعه‌ای از ارتعاشات. به این ترتیب ارتعاشات بین ۱۵ تا ۱۵۰۰۰ در ثانیه برای گوش انسان بصورت صدا قابل درک است اما ارتعاشات بالاتر از این حد قابل شنیدن نیست. از ارتعاشات حدود ۱۵۰۰۰۰۰ در ثانیه، صورتی از انرژی به نام حرارت آغاز می‌شود و ما می‌توانیم آن را با یکی از حواس‌مان درک کنیم. نور هم ارتعاش دیگری است که بالاترین آن نور بنفش است که حدود ۳۰۰۰۰۰۰ در ثانیه ‌است بالاتر از این ارتعاشات، ارتعاشات فکری است که غیر قابل رؤیت است و غیر قابل شنیدن هستند و از ذهنی به ذهن دیگر می‌رسند.

نحوه انجام طوفان ذهنی :

  •   ثبت مسئله مورد نظر بر روی تخته و توضیح در مورد آن برای افراد توسط تسهیل کننده (بهتر است این موضوع چند روز زودتر به اطلاع افراد برسد)
  •  یادآوری دستورات و اصول اجرای کار برای شرکت‌کنندگان توسط تسهیل‌کننده
  •  ارائه ایده‌ها و نظرات بصورت گردشی:  در هر نوبت فقط یک ایده باید بیان شود و در صورت عدم وجود ایده‌ای با گفتن واژۀ «بعدی» نوبت به دیگری واگذار می‌شود.
  •  ثبت کلیه ایده‌ها توسط دبیر جلسه
  • اتمام مرحله ثبت عقاید در صورت گفتن کلمه «بعدی» توسط تمام افراد
  •  دسته بندی و جمع‌بندی نتایج
کار تیمی برای اجرای تکنیک طوفان ذهنی
Business team brainstorming teamwork concept top view group people on round table vector illustration کار تیمی برای اجرای تکنیک طوفان ذهنی

روش طوفان ذهنی معکوس ( inverse brainstorming):

برخلاف روش یورش فکری که ابتدا مشکلی مطرح می‌شد و سپس به دنبال راه‌حلهایی برای آن بودند، در این روش می‌بایست ابتدا وضعیتی را مطرح کرد و سپس به دنبال مشکلات یا فرصتهای آن گشت. به عبارت دیگر در این تکنیک وضعیت رضایت بخشی را به گروه معرفی می‌کنید و از آنها می خواهید که نقاط قوت یا اشتباهاتی را در آن پیدا کنند. این تکنیک بیشتر گروهی استفاده می‌شود و برای مرحله دوم فرایند حل مسئله یعنی تشخیص مشکل و یا مرحله اول فرایند خلاقیت یعنی دوره آمادگی مفید است .

برای آزمون  و پرسشنامه هوش هیجانی و تست هوش هیجانی دیگر آزمون های هوش هیجانی کلیک نمایید: 

پرسشنامه و تست  هوش هیجانی  تنظیم هیجان های خود 

پرسشنامه و تست هوش هیجانی  تنظیم هیجان های دیگران

پرسشنامه  و تست   هوش هیجانی درک عواقب هیجان های خود

پرسشنامه   و تست هوش هیجانی درک عواقب هیجان های دیگران 

پرسشنامه  آزمون هوش هیجانی  سنجش موفقیت

آزمون هوش هیجانی  تستسنجش پرخاشگری

پرسشنامه  هوش هیجانی  سنجش میزان جربزه و جرات ورزی

پرسشنامه هوش هیجانی – آزمون خوش بینی و بدبینی 

پرسشنامه هوش هیجانی به همراه دانلود مقاله هوش هیجانی و آزمون هوش هیجانی بار-ان 

هوش هیجانی درخشان و تشخیص دروغگویی، صفحه 390 تا 392. کتاب هیجان رفتار و تن گفتار، تألیف محمود امیری نیا، ISBN: 978-600-5908-87-8، انتشارات آراسته فروردین ۱۳۹۳
هوش هیجانی درخشان و تشخیص دروغگویی، صفحه ۳۹۰ تا ۳۹۲٫ کتاب هیجان رفتار و تن گفتار، تألیف محمود امیری نیا، ISBN: 978-600-5908-87-8، انتشارات آراسته فروردین ۱۳۹۳
کتاب هوش هیجانی خود را بسنجید بر اساس ۲۲ آزمون روانشناسی شخصیت اثر فیلیپ کارتر با ترجمه محمود امیری نیا و پریسا آقازاده، انتشارات آراسته، ISBN: 978-600-5908-95-4، فروردین ۱۳۹۳
کتاب هوش هیجانی خود را بسنجید بر اساس ۲۲ آزمون روانشناسی شخصیت اثر فیلیپ کارتر با ترجمه محمود امیری نیا و پریسا آقازاده، انتشارات آراسته، ISBN: 978-600-5908-95-4، فروردین ۱۳۹۳

 با خرید پکیج کتاب هوش هیجانی به صورت آنلاین ، در پنج طرح طلا سکه و کتاب شرکت نمایید: www.mahmoodamirinia.ir

نویسنده: سایت آموزش هوش هیجانی EQ Learning

Mahmood Amirinia . مدرس و مولف مستقل هوش هیجانی . Instructor and Freelance researcher on Emotional Intelligence